e-ISSN: 1309-3983

Yıl: 2015 Cilt: 7 Sayı: 2 Sayfa: 1-16

doi: 10.15659/hartek.15.06.63

MAKALE

EKOLOJİK ALAN KULLANIM KARARLARINA UYGUN TARIM ALANLARININ AHP YÖNTEMİ KULLANILARAK KÜTAHYA KENTİ ÖRNEĞİNDE İRDELENMESİ

ÖZLEM ERDOĞAN, ALPER ÇABUK, YALÇIN MEMLÜK, HALİM PERÇİN

Bu çalışma ile Kütahya kenti mücavir alan sınırları içerisinde tarım alanlarının ekolojik kullanıma uygun olup olmadığı Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışma kapsamında literatür taraması ve uzman görüşleri dikkate alınarak ekolojik alan kullanım kararlarına uygun tarım alanlarını belirleyici faktörler tespit edilmiştir. Tarım alanı belirleyici faktörleri; drenaj, erozyon, eğim, su varlığına yakınlık, yağış, sıcaklık, arazi kullanım yetenek sınıfları, toprak derinliği, sınırlayıcı toprak özellikleridir. Bu faktörler AHP yöntemine göre Ortaçeşme’nin geliştirdiği uygunluk değeri puanlama sistemi ile puanlandırılarak uygunluk değer ağırlıkları belirlenmiştir. Değerlendirme sonucunda elde edilen uygunluk değer ağırlıkları Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) yazılımları kullanılarak McHarg’ın ağırlıklı çakıştırma yöntemi ile analiz edilmiştir. Elde edilen haritalar mevcut tarım alanları ile karşılaştırılarak öneriler sunulmuştur. 0cm;margin-left:31.2pt;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify">Bu çalışma ile Kütahya kenti mücavir alan sınırları içerisinde tarım alanlarının ekolojik kullanıma uygun olup olmadığı Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışma kapsamında literatür taraması ve uzman görüşleri dikkate alınarak ekolojik alan kullanım kararlarına uygun tarım alanlarını belirleyici faktörler tespit edilmiştir. Tarım alanı belirleyici faktörleri; drenaj, erozyon, eğim, su varlığına yakınlık, yağış, sıcaklık, arazi kullanım yetenek sınıfları, toprak derinliği, sınırlayıcı toprak özellikleridir. Bu faktörler AHP yöntemine göre Ortaçeşme’nin geliştirdiği uygunluk değeri puanlama sistemi ile puanlandırılarak uygunluk değer ağırlıkları belirlenmiştir. Değerlendirme sonucunda elde edilen uygunluk değer ağırlıkları coğrafi bilgi sistemleri (CBS) yazılımları kullanılarak McHarg’ın ağırlıklı çakıştırma yöntemi ile analiz edilmiştir. Elde edilen haritalar mevcut tarım alanları ile karşılaştırılarak öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler (Keywords): Ekolojik planlama, AHP, Tarım alanı, CBS, Peyzaj Planlama

EXAMINATION OF AGRICULTURAL AREAS COMPATIBLE WITH ECOLOGICAL ZONE UTILIZATION DECISIONS USING AHP METHOD: KÜTAHYA CASE

This study analyses the appropriateness of agricaltural lands within the urban area borders of Kütahya city for ecological uses by employing the Analytic Hierarchy Process (AHP) method. Within the scope of this study, a literature review was conducted and expert opinions were taken into consideration to identify the deterministic factors for the agricultural areas that are compatible with the ecological utilization provisions. The deterministic factors for the agricultural areas include drainage, erosion, slope, proximity to water resources, precipitation, temperetures, land use capability classes, tillage depth and restrictive soil properties. These factors were rated using the conformity rating system developed by Ortaçeşme using the AHP method for the determination of conformity value weights. The conformity value weights, which were obtained as a result of the assessment, were analyzed with weighted overlay method developed by McHarg using the Geographical Information Systems (GIS) software. The resulting maps were compared with the existing agricultural areas and suggestions were offered. 0cm;margin-left:31.2pt;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify">This study analyzes the appropriateness of agricaltural lands within the urban area borders of Kütahya city for ecological uses by employing the Analytic Hierarchy Process (AHP) method. Within the scope of this study, a literature review was conducted and expert opinions were taken into consideration to identify the deterministic factors for the agricultural areas that are compatible with the ecological utilization provisions. The deterministic factors for the agricultural areas include drainage, erosion, slope, proximity to water resources, precipitation, temperetures, land use capability classes, tillage depth and restrictive soil properties. These factors were rated using the conformity rating system developed by Ortaçeşme using the AHP method for the determination of conformity value weights. The conformity value weights, which were obtained as a result of the assessment, were analyzed with  weighted overlay method developed by McHarg using the Geographical Information Systems (GIS) software. The resulting maps were compared with the existing agricultural areas and suggestions were offered.

Anahtar Kelimeler (Keywords): Ecological Planning, AHP, Agricultural Areas, GIS, Landscape Planning

Tam Metin 299