e-ISSN: 1309-3983

Yıl: 2016 Cilt: 8 Sayı: 1 Sayfa: 65-74

doi: 10.15659/hartek.16.04.308

MAKALE

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI DENİZ SEVİYESİ DEĞİŞİMİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ KULLANILARAK ANALİZ EDİLMESİ

ABDURRAHMAN GEYMEN, ABDÜLKERİM YUSUF DİRİCAN

Dünya gündeminde geniş yer tutan küresel ısınma ve iklim değişikliği konuları bilimsel araştırmalarda da yoğun ilgiyle takip edilmektedir. İklim değişikliğine neden olan birçok değişken bulunmakla birlikte, bu değişkenlerin en önemlisi sera gazları olduğu kanısı bilimsel olarak kabul görmüştür. Küresel ısınmaya bağlı olarak gelecekte de okyanusların ısınmasıyla birlikte buzulların erimeye devam edeceği ve deniz seviyesinde yükselmelerin meydana gelebileceği düşünülmektedir. İklim değişikliğine bağlı gelecekte olası deniz seviyesi değişimleri neticesinde Türkiye kıyılarında riskli bölgeler meydana gelecektir. Bu çalışmada, meydana gelecek bu riskli bölgeler, Coğrafi Bilgi Sisteminde konumsal analizler kullanılarak deniz seviyesinden itibaren yıllara göre artırılması istenen su seviyesi değerleri girilerek elde edilmiştir. Bu amaçla Uluslararası İklim Değişikliği Paneli 5. değerlendirme raporunda belirtilen deniz seviyesi değişim senaryoları göz önüne alınmıştır. Küresel ısınma sonucu, Türkiye’nin kıyı illerinin gelecek 500 yıllık süreç içerisinde doğal felaketlere maruz kalabileceği ve deniz seviyesindeki bu değişimler neticesinde en çok etkilenecek illerin Adana, Edirne, İzmir ve Samsun olacağı tespit edilmiştir. Geleceğe yönelik su seviyesindeki değişimlerin ana etkilerinin izlenmesi ve bu yolla riskli alanların tespit edilmesi şehir plancılarına ve yerel yöneticilere karar vermede yardımcı olacaktır.

Anahtar Kelimeler (Keywords): Coğrafi bilgi sistemleri, Küresel ısınma, İklim değişikliği, Sayısal yükseklik modeli

ANALYSIS SEA LEVEL CHANGE DUE TO CLIMATE CHANGE USING GEOGRAPHICAL INFORMATION SYSTEMS

Global warming and climate change, which draw significant attention in world’s agenda, are also widely discussed in scientific studies and researches. Besides the fact that there are many factors causing climate change, it is scientifically accepted that the most important one of those factors is the human-induced greenhouse gas. It is believed that an increase will be observed in sea level in future due to the continuity of melting of icebergs because of the increase in temperature of oceans caused from global warming. The risky zones in shore line of Turkey in terms of any potential increase in sea level due to climate change will be occurred. Risky regions are identified by applying spatial analysis in Geographical Information System on DEM data according to desired yearly see level increments. In this study, the scenarios of increase in sea level, which have been presented in 5th Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC), are considered. It is concluded that our coastal cities, which will be exposed to natural disasters at the highest level within next 500 years due to global warming, are Adana, Edirne, İzmir and Samsun. Monitoring the main effects of changes in sea level and determining the risky zones from the aspect of monitoring the future modeling will be beneficial for planners and local authorities.

Anahtar Kelimeler (Keywords): Geographical information systems, Global warming, Climate change, Digital elevation model

Tam Metin 273